België roept Pools roggemeel terug wegens een te hoog gehalte aan ochratoxine A

Het Belgische AFSCA heeft op 13 oktober 2026 een roggemeel van type 720 van Poolse herkomst, verpakt in zakken van 1 kilogram, teruggeroepen omdat het gehalte aan ochratoxine A te hoog is. De maatregel volgde op een melding in het RASFF, het Europese snelle waarschuwingssysteem voor levensmiddelen en diervoeders. Het agentschap vraagt consumenten het product niet te gebruiken en terug te brengen naar het verkooppunt.

De melding publiceert noch de gemeten concentratie noch de overschreden grenswaarde, waardoor niet kan worden vastgesteld met hoeveel het toegestane niveau is overschreden. De regelgeving van de Europese Unie stelt maximumgehalten aan ochratoxine A in granen en daarvan afgeleide producten vast, en meel dat die overschrijdt mag niet in de handel worden gebracht. Type 720 duidt op een meel met een gemiddelde uitmaling, dat een deel van de buitenste lagen van de korrel bevat, waarin mycotoxinen zich vaak ophopen.

Ochratoxine A is een mycotoxine die wordt geproduceerd door schimmels van de geslachten Aspergillus en Penicillium die zich tijdens de opslag op granen ontwikkelen wanneer vochtigheid en temperatuur ongeschikt zijn. Het is hittebestendig, dus koken en bakken vernietigen het niet, en het treft vooral de nieren. Het Internationaal Agentschap voor Kankeronderzoek classificeert het als mogelijk kankerverwekkend voor de mens. Daarom richt de controle zich op het voorkomen van schimmelgroei door droog en goed opgeslagen graan, en op het analyseren van het eindproduct. Een vergelijkbare bevinding, zij het voor een andere verontreiniging, werd op 12 oktober in Tsjechië gepubliceerd: een donker roggemeel dat de grenswaarde voor moederkoornalkaloïden overschreed. Dat toont aan dat rogge op de Europese markt specifiek wordt gecontroleerd.

Voor molens, meelimporteurs en laboratoria bevestigt het geval dat mycotoxineanalyse per partij de vermaling moet vergezellen, vooral bij granen die langdurig zijn opgeslagen. Ochratoxine A wordt bepaald met chromatografische of immunochemische methoden en niet met de op PCR gebaseerde pathogeentests uit de TAAG-catalogus. Voor dit geval wordt daarom geen kit voorgesteld.